You are here: Home Portugal Madeira
Madeira PDF Afdrukken E-mailadres

madeira-liggingHet proefthema voor de eerste proeverij op woensdag 18 januari 2012 is niet alledaags, n.l. madera of madeira, mét bijpassende hapjes. Madera is een versterkte wijn die door weinigen van ons regelmatig gedronken zal worden. Daarom is het des te spannender om dit samen te gaan beleven. .......

Het Neerlands Wijnhuis blijkt een van de weinige groothandels met een breed assortiment Madeira’s, die verkrijgbaar zijn bij Wijnhuis Den Boer in Krimpen aan den IJssel. Iteke stelde een mooie serie van 6 Madeira’s samen. Tijdens de proeverij wordt één madera geschonken met een bijpassend hapje.

Madeira is een eilandengroep voor de kust van Marokko, die door zijn milde klimaat zeer geschikt is voor wijnbouw. De historie gaat terug tot de ontdekkingsreizen in de 17e eeuw, waar men zocht naar wijnen die de omstandigheden van lange zeereizen konden doorstaan. De Westindische Compagnie was een van de grote klanten. Portugese schepen op weg naar Brazilië konden worden bevoorraad.

Madera kan een perfect aperitief zijn, of zelfs een digestief, afhankelijk van de druivensoort. In de jaren negentig werd er in Nederland ruim 300.000 hl. madera geconsumeerd. Tegenwoordig is dit ongeveer de helft. De betere Madeira’s geven op het etiket hun druivenras weer, alsmede waar de wijn exact vandaan komt.

Versterkte wijn

Madeira, een Portugese DOC, is een versterkte wijn. Gedurende de fermentatie wordt alcohol (brandy) toegevoegd, waardoor de vergisting stopt en restsuikers behouden blijven. Het alcoholpercentage van madera moet 16 tot 18 procent bedragen.Het bijzondere aan de Madeira is zijn vinificatieproces. Men laat de most geforceerd oxideren in verwarmde ruimten. Door dit proces, wat 6 maanden duurt, verliest de wijn 15% van haar volume. Hier geldt; hoe langer, hoe beter. Het proces geeft de wijn de herkenbare, rokerige, karamelsmaak. De wijn wordt in zijn bereidingsproces versterkt met wijnalcohol, men spreekt daarom dan ook van een versterkte wijn. Een Madeira rijpt minimaal 5 jaar in houten vaten voor het op de markt komt. Uitsluitend bij uitzonderlijke jaren maakt men van de wijn een Colheita, zoals we dat ook met Port zien. De beste Madeiras heten Frasquiera Vintages. Deze uitzonderlijke jaargangen rijpen minimaal 20 jaar op hout en vervolgens 2 jaar op fles, alvorens zij op de markt worden gebracht.

Madera krijgt zijn typische, licht gekarameliseerde smaak door beluchting (oxidatie) en warme lagering in door de zon verwarmde loodsen (Estufa's). De meeste madera wordt gebottled door middel van de Solera-methode, waardoor verschillende vintages geblend worden. Kleine ‘barros’ noemen dat de "canteiro-methode". De traditionele huizen laten hun wijn vijf jaar rusten op vaten. Tegenwoordig wordt de madera geforceerd (industrieel) verwarmd en minstens drie maanden in eikenhouten vaten van 480 liter bij 45 graden Celsius in hete loodsen (estufas) bewaard.

Vinages

Madera-wijn ken zogeheten ‘vintages’, wijnen van één oogstjaar. Een vintage wordt gemaakt van één druivenras en krijgt minstens 20 jaar vatrijping. Het Instituto do Vinho da Madeira bepaalt of een bepaalde madera de naam vintage mag dragen. Sommige van de allerbeste wijnen kunnen een eeuw op vat verblijven voordat ze worden gebotteld. De flesrijping is ook bijzonder traag, waardoor maderawijnen tot de langst houdbare ter wereld behoren. De kurken moeten iedere 35 jaar worden vervangen en, anders dan bij andere wijnen op fles, moet de fles staande worden bewaard.

Druivensoorten

madeira-4Maderas werden oorspronkelijk gemaakt van vier druivensoorten: Sercial (droog), Verdelho (middel droog), Bual (middel zoet) en Malmsey (zoet). Tegenwoordig wordt de meeste madera gemaakt van de Tinta Negra Mole, die er beter groeit. De naamgeving wordt bepaald door het smaaktype (‘dry’ tot en met ‘sweet’) waar de nobele druivennamen aan verbonden blijven. De Tinta Negra Mole is verantwoordelijk voor zeker 60% van alle madera. Madera kent droge en minder droge varianten. De mate van droogheid hangt af van de locatie van de wijngaard en van de druivensoort. De Sercial levert de droogste wijnen. De zoetste maderas worden gemaakt van de Malmsey druif. In het algemeen komen droge maderas uit het noorden en de zoete, rijkere uit het warmere zuiden. De oogst vindt eind augustusmet de hand plaats. De druiven groeien op terrassen en op hoge pergola’s, wat de grond daaronder geschikt maakt voor de verbouw van andere producten.

Sercial (Cerceal do Douro)

Sercial is een amberkleurige, droge wijn die vaak als aperitief wordt gedronken, of bij soep en visgerechten. De sercial-druiven groeien op circa 800 m hoogte; lager zouden ze door het grotere aantal zonne-uren een hogere suikerconcentratie bereiken. Het zijn geparfumeerde, tannineuze wijnen die gebruikt worden voor de lichtste en droogste maderawijnen. Tegenwoordig wordt de naam Sercial ook gebruikt om madera met een vergelijkbare smaak aan te duiden, ook al voor een deel van Tinta Negra Mole gemaakt. Als het aandeel Sercial minder is dan 85%, dan moet deze wijn worden aangeduid als Sercial Style.

Verdelho

Verdelho is op Madeira het meest aangeplant. De verdelho is afkomstig van velden van circa 500 m hoogte. Deze druivensoort staat bekend om het hoge zuurgehalte als deze geouderd is, maar als deze jong wordt gedronken, dan staat het hoge fruitgehalte op de voorgrond. Het is een mediumdroge, taankleurige wijn en kan worden gedronken als aperitief of dessertwijn. Tegenwoordig wordt de naam Verdelho ook gebruikt om madera met een vergelijkbare smaak aan te duiden, ook al·voor een deel·van Tinta Negra Mole gemaakt. Als het aandeel Verdelho minder is dan 85%, dan moet deze wijn worden aangeduid als Verdelho Style.

Bual (Boal Cachudo)

Madeira van Bual is minder zoet dan die van Malmsey, maar zoeter dan van Sercial of Verdelho. De volle, licht naar noten smakende Bual is een goede begeleider van kazen als Stilton en rijke desserts. Tegenwoordig wordt de naam Bual ook gebruikt om madera met een vergelijkbare smaak aan te duiden, ook al·voor een deel·van Tinta Negra Mole gemaakt. Als het aandeel Bual minder is dan 85%, dan moet deze wijn worden aangeduid als Bual Style.

Malmsey (Malvasia, Furmint)

De Malmsey is bekend onder verschillende variëteiten, zoals de Malvasia Bianca, Malvasia di Schierano, Malvasia Negra, Malvasia Nera, Malvasia Nera di Brindisi en een aantal andere variëteiten. De naam Malmsey wordt voornamelijk geassocieerd met madera, terwijl malvasia wordt gebruikt voor de overige wijnen. De Malmsey levert de zoetste en rijkste variant van Madera op, die rond, rijk en vet is. Gerijpt kunnen ze rokerig en notig zijn met stevige zuren.

Deze past bij de meest rijke desserts, maar ook bij koffie. Tegenwoordig wordt de naam Malmswey ook gebruikt om madera met een vergelijkbare smaak aan te duiden, ook al·voor een deel·van Tinta Negra Mole gemaakt. Als het aandeel Malsey minder is dan 85%, dan moet deze wijn worden aangeduid als Malmsey Style.

Tinta Negra Mole

De Tinta Negra Mole wordt ook wel Negramoll (Spanje), Negra Mole of Tinta da Madeira genoemd. Het is een rode druivensoort met hoge opbrengst. Ongeveer 85% van de Madeira bestaat uit de Tinta Negra Mole. De druif is bestand tegen de druifluis  Volgens sommigen is de Tinta Negra Mole een kruising van Pinot Noir en Grenache. De most heeft een hoog suikergehalte. Na vinificatie heeft de wijn een lichtrode kleur. Na opslag verandert deze in een harskleur. Het geeft wijnen met een hoog gehalte aan zuren en tannine. Afhankelijk van de vinificatieduur kan Tinta Negra Mole wijnen leveren van zeer droog tot zoet. Het smaaktype hangt af van de blend met een van de vier nobele druivenrassen.

Madera en spijs

Madera wordt vaak geassocieerd met warme smaken, zoals rozijnen, karamel en toffee. Het is een zoete wijn die normaal gesproken niet bij een hoofdgerecht wordt geserveerd. Uitzonderingen zijn paddenstoelen en kip, die goed bij de wijn passen.
Madera past uitstekend bij amuses, kaas, zoals Gruyère, blauwe kaas, brie en camembert en gerookte amandelen. De wijn is goed te combineren met desserts vanwege de elegante zoetheid en aroma van noten. Denk aan chocoladecake, crème brulée, pecannotentaart en gezouten karamel.

Producenten

Meer dan 50% van alle madera wordt geproduceerd door de coöperatie ‘Madeira Wine Company’ waar de meeste kleine producenten aan verbonden zijn.

Henriques & Henriques

Henriques maakt madera sinds 1400 maar het bedrijf Henriques & Henriques werd pas in 1850 gevormd toen twee broers een partnership aangingen. Het is momenteel het grootste en meest gerespecteerde onafhankelijke huis in Madeira.

Barbeito

Barbeito is onderdeel van de Madeira Wine Company. Het werd gesticht in 1946.

Leacock's

Leacock's is een van de twee oudste producenten van Madeira in de wereld. Het bedrijf werd gesticht in 1760 door Thomas Leacock. Thomas kwam in 1741 uit England en was toen 15 jaar. Het werd een van de jongste medewerkers van de handelsfirma Catanach and Murdoch. In 1760 begon hij zijn eigen bedrijf.

Cossart Gordon

Cossart Gordon is de oudste producent ter wereld, die sinds 1745 madera maakt. Hun 15-year-old Madeira behaalt altijd hoge prijzen tijdens beurzen.

Bronnen

http://www.wijnkennis.be

http://wine.lovetoknow.com/wiki/Madeira

http://www.answers.com/topic/madeira-wine

http://www.madeira-live.com/en/madeira-wine.html

 

Nieuwsflits

Het is best een leuk artikel geworden in Het Kanaal van 18 januari 2012, het lokale huis-aan-huisblad in de gemeenten Capelle aan den IJssel en Zuidplas.

Proefprogramma 2012 is bekend. Kijk onder agenda (menubalk boven) voor de boeiende thema's en achtergrondinformatie.
Joomla! Template by Red Evolution - Joomla Web Design